Parson Masası

Parson masası (Parsons Table), 20. yüzyıl modern tasarımının en saf ve kalıcı örneklerinden biridir. Kökeni, 1930’lu yıllarda, o dönemde Paris’te bulunan Parsons Tasarım Okulu’na dayanır. Efsaneye göre, minimalist estetiğiyle tanınan ünlü Fransız tasarımcı Jean-Michel Frank, öğrencilerine ‘temel ve saf formunda bir masa’ tasarlama görevi vermiştir. Bu görevin amacı, süslemenin tamamen ortadan kaldırıldığı, sadece yapının ve oranın konuştuğu bir tasarım ortaya çıkarmaktı. Sonuç, bacaklarının ve üst tablasının kalınlığının birbirine eşit olduğu, bu sayede bacakların tabladan bağımsız birer eklenti gibi değil, tablanın doğal bir uzantısı gibi göründüğü radikal bir tasarımdı. Bu oran eşitliği, masaya görsel bir denge ve bütünlük kazandıran en temel özelliğidir.

Parson masasının tasarım felsefesi, ‘az çoktur’ (less is more) ilkesine dayanır. Herhangi bir oyma, profil veya dekoratif unsur içermez; gücünü tamamen net geometrisinden ve oranlarından alır. Bu aşırı sadelik, onu inanılmaz derecede çok yönlü kılar. Tasarımın kendisi bir stil dikte etmediği için, Parson masası etrafına yerleştirilen sandalyeler, aksesuarlar ve bulunduğu mekanın genel dekorasyonu ile tanımlanır. Bu nedenle, ultra-modern bir yemek odasından eklektik bir çalışma odasına, klasik bir antreden endüstriyel bir mutfağa kadar çok farklı tarzdaki mekanlara kolaylıkla uyum sağlayabilir.

Bu tasarımın bir diğer gücü de malzeme çeşitliliğidir. Orijinal tasarımlar genellikle ahşap ve lake gibi malzemelerle üretilmiş olsa da, Parson masası konsepti her türlü malzemeye uyarlanabilir. Günümüzde masif ahşap, kaplama, parlak veya mat lake, paslanmaz çelik, pirinç, akrilik (pleksiglas), beton, mermer ve hatta egzotik malzemeler olan parşömen veya vatoz derisi (shagreen) kaplamalı versiyonları bulunmaktadır. Kullanılan malzeme, masanın karakterini tamamen değiştirir; örneğin, parlak beyaz lake bir Parson masası minimalist bir his verirken, eskitilmiş meşeden yapılmış bir versiyonu rustik bir sıcaklık katabilir.

Boyut olarak da oldukça esnektir. Küçük bir yan sehpa, bir konsol, bir çalışma masası veya on iki kişilik büyük bir yemek masası olarak üretilebilir. Formunun sadeliği, onu hem işlevsel hem de heykelsi bir obje haline getirir. Parson masası, yaratıldığı günden bu yana popülaritesini hiç kaybetmemiş, zamansız bir tasarım klasiği olarak modern mobilya tarihindeki yerini sağlamlaştırmıştır.